In het schap hangt een platte halsband van een tientje naast drie tuigen die er heel anders uitzien. Ze houden je hond allemaal aan de lijn, maar ze verdelen de kracht van een trekkende hond op heel verschillende plekken. Ik zet vier types naast elkaar, met de voor- en nadelen van elk. Daarna weet je welk type bij jouw hond past.
De korte versie
Voor dagelijks uitlaten is een Y-tuig een veilige basiskeuze: de lijn trekt aan het borstbeen en niet aan de luchtpijp.
Een platte halsband is er voor het penningplaatje en voor een hond die aan een losse lijn loopt, niet voor een hond die trekt.
Trekt je hond hard, dan geeft een tuig met een ring op de borst je meer sturing, maar het vervangt de lijntraining niet.
Heeft je hond een korte snuit of nekklachten, of hoest hij aan de lijn, dan hoort de lijn niet aan een halsband.
Slipkettingen, prikbanden en stroombanden staan hier niet in: prikbanden en stroomstootapparatuur zijn verboden.
Waar hangt je keuze van af
Druk op de hals
trekt je hond aan een halsband, dan komt die kracht op een smalle strook rond de luchtpijp en de halsslagaders. Bij een tuig verdeelt dezelfde kracht zich over borstbeen en ribben. Het LICG adviseert bij kortsnuitige honden daarom een tuig en geen halsband.
Ruimte voor de schouders
een band die dwars over de schouderpunten ligt, remt de stap naar voren. Een Y-vorm loopt over het borstbeen en tussen de voorpoten door, dus langs het schoudergewricht heen. Het onderzoek hiernaar is beperkt, maar dit is waarom gedragsdeskundigen de Y-vorm aanraden.
Grip bij trekken
hoe verder het aanhaakpunt van de looprichting af zit, hoe minder je hond ertegenin kan duwen. Een ring op de rug laat hem doorduwen, een ring op de borst draait hem naar je toe.
Aan- en uitdoen
een halsband klik je in een paar seconden om. Bij een tuig moet er een kop of een poot door een lus, en dat is voor een hond die dat spannend vindt elke dag een moment.
Ontsnappingsrisico
een halsband kan bij een hond die achteruit deinst over de kop glijden. Een tuig met een band tussen de voorpoten door houdt beter dan een tuig dat alleen voor de borst ligt.
Prijsklasse
een nylon halsband kost rond een tientje, een tuig met veel verstelpunten drie tot vier keer zoveel. Reken bij een pup op twee of drie maten voor hij volgroeid is.
Zo hoort een tuig te zitten, en wat materiaal niet oplost
Een tuig zit goed als er overal twee vingers plat tussen de band en je hond passen: niet meer, want dan schuift het, en niet minder, want dan schuurt het. De band achter de voorpoten hoort een paar centimeter achter de okselholte te liggen en niet erin, want in de oksel schuurt hij bij elke stap. De voorste band hoort op het borstbeen te liggen, onder de hals langs, met de schouderpunten vrij.
Daarnaast het punt dat geen tuig voor je oplost: een hond die trekt heeft lijntraining nodig, geen strakker middel. Materiaal houdt de wandeling veilig terwijl je aan die training werkt, maar het leert je hond niets. Slipkettingen, prikbanden en stroombanden staan daarom niet in dit vergelijk. Prikbanden zijn in Nederland sinds 1 juli 2018 verboden en het gebruik van stroomstootapparatuur sinds 1 januari 2022, beide via het Besluit houders van dieren. Slipkettingen zijn niet verboden, maar de hondenscholen van de Dierenbescherming laten ze niet toe, omdat ze werken door de hals dicht te knijpen.
De 4 types, één voor één
Type 01
Platte halsband
Een band van nylon of leer met een gesp of kliksluiting en een ring in de nek. De breedte loopt van ongeveer 10 millimeter voor kleine honden tot 25 millimeter voor grote.
Geschikt voor
Een hond die aan een losse lijn loopt, en als drager van het penningplaatje met je telefoonnummer.
Voordelen
+In seconden om en af
+Goedkoop in aanschaf
+Draagt het penningplaatje
Nadelen
−Alle trekkracht op de hals
−Kan over de kop glijden
−Niet geschikt bij een korte snuit
Cijfer
6,4
TypeNylon of leer, plat
AanhaakpuntRing in de nek
Druk bij trekkenOp hals en luchtpijp
MaatvoeringHalsomtrek 22 tot 65 cm
Prijsklasse10 tot 20 euro
Type 02
Y-tuig
Een tuig waarvan de voorste band als een Y over het borstbeen loopt en tussen de voorpoten door naar de buikband gaat. De halsband is apart verstelbaar en ligt voor de luchtpijp langs.
Geschikt voor
Dagelijkse wandelingen met vrijwel elke hond, ook honden die veel draven of lange stukken lopen.
Voordelen
+Hals blijft volledig vrij
+Schoudergewricht houdt ruimte
+Vaak vier of vijf verstelpunten
Nadelen
−Duurder dan een halsband
−Opmeten en instellen kost tijd
−Hond kan er nog steeds in duwen
Cijfer
8,4
TypeY-vormig borsttuig
AanhaakpuntRing op de rug
Druk bij trekkenOp borstbeen en ribben
MaatvoeringBorstomtrek 56 tot 76 cm bij maat M
Prijsklasse30 tot 50 euro
Type 03
Norwegian of step-in tuig
Een brede band die voor de borst langs loopt, met een buikband erachter en een ring op de rug. Er zit geen band tussen de voorpoten, dus je hond stapt erin.
Geschikt voor
Honden die het lastig vinden om een poot door een lus te doen, en korte, brede honden bij wie een halsband afglijdt.
Voordelen
+Hals blijft vrij
+Snel om te doen
+Brede band verdeelt de druk
Nadelen
−Band ligt voor de schouders
−Hond kan er achteruit uit lopen
−Weinig verstelpunten
Cijfer
6,9
TypeInstaptuig met borstband
AanhaakpuntRing op de rug
Druk bij trekkenOp de brede borstband
MaatvoeringBorstomtrek 42 tot 75 cm
Prijsklasse25 tot 45 euro
Type 04
Anti-trektuig met voorste ring
Een borsttuig met een extra ring midden op de borst. Trekt je hond, dan draait de lijn hem zijwaarts naar je toe in plaats van dat hij recht tegen de band in duwt.
Geschikt voor
Honden die zo hard trekken dat je ze niet kunt houden, als hulpmiddel naast de lijntraining.
Voordelen
+Meer sturing bij trekken
+Geen druk op de hals
+Lage prijs voor een tuig
Nadelen
−Band ligt voor de schouders
−Lijn komt makkelijk tussen de poten
−Vervangt de lijntraining niet
Cijfer
7,5
TypeBorsttuig met voorring
AanhaakpuntRing op de borst
Druk bij trekkenZijwaarts op de borst
MaatvoeringBorstomtrek 66 tot 91 cm bij maat L
Prijsklasse15 tot 25 euro
De 4 types naast elkaar
| Type |
Type |
Aanhaakpunt |
Druk bij trekken |
Maatvoering |
Prijsklasse |
| Platte halsband |
Nylon of leer, plat |
Ring in de nek |
Op hals en luchtpijp |
Halsomtrek 22 tot 65 cm |
10 tot 20 euro |
| Y-tuig |
Y-vormig borsttuig |
Ring op de rug |
Op borstbeen en ribben |
Borstomtrek 56 tot 76 cm bij maat M |
30 tot 50 euro |
| Norwegian of step-in tuig |
Instaptuig met borstband |
Ring op de rug |
Op de brede borstband |
Borstomtrek 42 tot 75 cm |
25 tot 45 euro |
| Anti-trektuig met voorste ring |
Borsttuig met voorring |
Ring op de borst |
Zijwaarts op de borst |
Borstomtrek 66 tot 91 cm bij maat L |
15 tot 25 euro |
Geen enkel type wint op alles; kijk naar de rijen die voor jouw hond zwaar wegen.
Welke past bij welke situatie
Heb je een pup die net begint met wandelen
dan wil je dat een onbedoelde ruk niet op zijn hals terechtkomt, want een pup rent en stopt de hele wandeling door. Een Y-tuig verdeelt die kracht over het borstbeen en laat de schouders vrij. Meet elke paar weken opnieuw in plaats van ruim vooruit te kopen.
Y-tuig
Trekt je hond zo hard dat je hem nauwelijks kunt houden
dan geeft een ring midden op de borst je meer sturing dan een ring op de rug, omdat je hond zijwaarts draait in plaats van doorduwt. Zie het als de wandeling veilig houden terwijl je aan lijntraining werkt. Schakel er een hondenschool of gedragsdeskundige bij.
Anti-trektuig met voorste ring
Heeft je hond een korte snuit of hoest hij zodra de lijn strak staat
dan haal je alle druk van de hals af en gebruik je geen halsband meer aan de lijn. Een instaptuig laat de hals vrij en je hond hoeft er geen poot voor op te tillen. Houd de wandelingen rustig, want de brede band ligt voor de schouders. Hoor je snurken of hoesten in rust, laat de luchtwegen dan door de dierenarts nakijken.
Norwegian of step-in tuig
Wringt je hond zich achteruit uit elk tuig
dan let je op de band die tussen de voorpoten door loopt, want die maakt achteruit weglopen moeilijker dan een tuig dat alleen voor de borst ligt. Meet opnieuw op en zet de buikband op twee vingers ruimte. Wil je een reservepunt, hang dan een kort lijntje slap tussen halsband en rugring.
Y-tuig
Veelgestelde vragen
Hoe meet ik de maat van een halsband of tuig op?
Meet de halsomtrek ruim om de hals, op de plek waar de band gaat liggen, en bij een tuig ook de borstomtrek op het breedste punt achter de voorpoten. Kies de maat waarin je meting ongeveer in het midden van het bereik valt, zodat je beide kanten op kunt verstellen. Valt je hond tussen twee maten, neem dan de grotere.
Heeft mijn hond een halsband nodig voor het penningplaatje?
Wettelijk niet. Honden die vanaf 1 april 2013 geboren of ingevoerd zijn moeten gechipt en geregistreerd zijn, en die chip is de officiële identificatie. Een penning met je telefoonnummer is wel handig, want wie je hond vindt kan die lezen zonder chiplezer. Die penning kan ook aan de rugband van een tuig.
Waarom moet je niet aan een uitschuifbare lijn rukken?
Bij een uitschuifbare lijn loopt je hond bijna altijd op een strakke lijn, dus hij leert juist dat trekken werkt. Komt hij op volle snelheid aan het eind, of laat de stopknop los, dan krijgen zijn nek en jouw schouder in een keer de hele klap; dierenklinieken raden deze lijnen daarom af. Op de stoep werkt een vaste lijn van rond de 1,80 meter beter, en voor ruimte een lange lijn in een open veld.
Kan ik de riem aan de halsband en het tuig samen clippen?
Met een enkele lijn die aan beide vastzit trek je toch weer deels aan de hals, en dat is precies wat je met een tuig wilde voorkomen. Kies liever een aanhaakpunt en gebruik dat. Wil je een reservepunt, hang dan een kort lijntje slap tussen halsband en rugring, zodat er geen kracht op staat zolang het tuig houdt.
Mag mijn hond de hele dag een tuig aan?
Doe het tuig thuis af als je niet gaat lopen. Onder de banden kan de vacht slijten en de huid schuren, en dat zie je pas als er kale plekken zitten. Controleer daarom bij elke keer afdoen de oksels. Een hond die alleen thuis is laat je geen tuig aan, want de banden kunnen haken.
Hoe laat ik mijn hond wennen aan een nieuw tuig?
Leg het tuig eerst een paar dagen open op de grond en geef iets lekkers als je hond eraan snuffelt. Doe het daarna binnen om voor een paar minuten, zonder lijn, en doe het af voordat hij het zat is. Loop pas buiten als hij er ontspannen mee door de kamer loopt.
Tot slot
Kijk eerst naar je eigen hond: trekt hij aan de lijn, hoe zijn zijn snuit en zijn nek, en hoe makkelijk laat hij zich iets omdoen? Kies daarna het type dat daarbij past, meet op en stel het in met twee vingers ruimte onder elke band. Blijft je hond trekken, meld je dan aan bij een hondenschool; hoest of piept hij aan de lijn, laat de luchtwegen dan door de dierenarts nakijken.
Verantwoording
Deze vergelijking is gebaseerd op productinformatie en maatopgaven van fabrikanten, op de voorlichting van het LICG en de Dierenbescherming, en op adviezen van dierenartsen en gedragsdeskundigen. Ik heb de types niet zelf getest. Prijzen en maatvoering wisselen per merk en per maat, dus kijk altijd de maattabel van het model zelf na.
