Bij de ene hond blijven de oren jarenlang schoon zonder dat je iets doet. Bij de andere zie je elke paar weken een bruin laagje in de oorschelp. Dit artikel laat zien hoe je de oren van je hond veilig schoonmaakt, hoe vaak dat nodig is, en bij welke signalen je eerst naar de dierenarts gaat.
Wat heb je nodig
Reken op vijf tot tien minuten voor twee oren. De eerste keren duurt het langer, omdat je hond nog moet wennen aan het gevoel.
- Een oorreiniger die voor honden bedoeld is, verkrijgbaar bij de dierenarts of dierenspeciaalzaak.
- Watten, gaasjes of een stuk keukenpapier. LICG noemt een plukje watten om het oor voorzichtig schoon te maken. Een gaasje om je vinger werkt net zo goed.
- Een handdoek. Je hond gaat schudden en de reiniger vliegt in het rond.
- Iets lekkers om mee te belonen, zodat je hond geen bezwaar gaat maken tegen het oor aanraken.
Wat je niet gebruikt: wattenstaafjes in de gehoorgang, water, alcohol en olie. AniCura is daar kort over: ga niet met wattenstaafjes in de gehoorgang en gebruik geen slaolie of iets dergelijks. Staafjes duwen vuil dieper. Bij dierenartsen Den Ast staan overdreven reinigen en katoenen staafjes zelfs in het rijtje oorzaken van irritatie in het oor.
Voordat je begint
Een gezond oor maakt zichzelf grotendeels schoon. Ziet de binnenkant er schoon uit en ruikt hij neutraal, dan hoef je niets te doen behalve blijven controleren. LICG houdt het bij regelmatig kijken en alleen schoonmaken als het nodig is. De bronnen onderaan dit artikel noemen geen vast aantal keren per maand, en dat is logisch: de ene hond heeft er nooit iets aan, de andere elke week.
Twee grenzen zijn hard.
Bij verdenking van een oorontsteking druppel je niets in het oor. Dan bel je de dierenarts. LICG waarschuwt letterlijk om niet zomaar iets in het oor te druppelen zonder dat een dierenarts heeft vastgesteld dat het trommelvlies niet kapot is. Dierendokters.com noemt dat sommige oorzalven gevaarlijk zijn als het trommelvlies beschadigd is. Of het trommelvlies intact is kun je zelf niet zien; daar is een otoscoop voor nodig.
Je gebruikt geen restje uit een vorige kuur. Een oorontsteking is een diagnose van de dierenarts, niet iets wat je op het oog herkent. AniCura schrijft dat ongeveer tachtig procent van de oorontstekingen voortkomt uit een onderliggend huidprobleem, vaak een allergie, en verder onder meer uit oormijt, een grasaar in het oor, bacteriën of gisten. Elk van die oorzaken vraagt een ander middel. Dierendokters.com stelt dat antibiotica nooit zonder diagnose meegegeven mogen worden. Oordruppels van vorig jaar passen dus misschien niet bij wat er nu speelt.
Signalen die op een ontsteking wijzen en waarmee je naar de dierenarts gaat:
- Kopschudden of veel met de oren flapperen.
- Krabben aan het oor, of met de kop langs meubels en over de grond schuren.
- De kop scheef houden, vaak met het pijnlijke oor naar beneden.
- Een vieze geur uit het oor.
- Bruine, gele of zwarte uitvloeiing, meer dan normaal oorsmeer.
- Pijn bij aanraken: je hond piept, trekt weg of laat je niet bij het oor.
- Een rode, warme of gezwollen oorschelp.
Het stappenplan
Doe dit op een moment dat je hond rustig is, niet net na het spelen. Zet hem met zijn zijkant tegen je benen of tegen de bank, zodat hij niet steeds kan wegdraaien.
Stap 1: Bekijk en ruik het oor eerst
Til de oorflap op en kijk in de oorschelp voordat je iets aanraakt. De binnenkant hoort er schoon uit te zien. Ruik er ook aan; ken je de geur van schone oren, dan valt een afwijking eerder op. Zie of ruik je iets wat niet klopt, of zit er donkere uitvloeiing in, dan stop je hier en maak je een afspraak bij de dierenarts. Vuil wegpoetsen voordat de dierenarts kijkt, haalt juist het materiaal weg dat hij onder de microscoop wil bekijken.
Stap 2: Breng de oorreiniger in de gehoorgang
Til de oorflap met één hand omhoog, zodat de gehoorgang recht komt te staan. Laat de reiniger vanaf een paar centimeter boven de gehoorgang naar binnen lopen; dierenartsen adviseren die afstand ook bij het geven van oordruppels, zodat het flesje het oor niet raakt. Volg de hoeveelheid op de verpakking van het middel. Duw de tuit niet in het oor en steek er niets in wat je niet meer kunt zien.
Stap 3: Masseer de basis van het oor
Houd de oorflap dicht en masseer een halve minuut de harde onderkant van het oor, waar je het kraakbeen voelt. Zo verdeelt de vloeistof zich door de hele gehoorgang en weekt het vuil los. Bij het inbrengen van oorzalf noemen dierenartsen dat masseren van het kraakbeengedeelte om een goede spreiding te krijgen; hetzelfde geldt voor een reiniger. Je hoort een zacht klotsend geluid. Dat is normaal.
Stap 4: Laat je hond uitschudden
Laat de oorflap los en laat je hond schudden. Dat is geen mislukking maar onderdeel van de methode: het schudden brengt de losgeweekte troep vanuit de gehoorgang omhoog naar de oorschelp. Houd de handdoek klaar op een plek die tegen een spat kan. Duurt het schudden minutenlang of gaat het gepaard met janken, zie dan het volgende blok.
Stap 5: Veeg alleen af wat je kunt zien
Veeg met watten of een gaasje het vuil uit de oorschelp en de bovenste rand van de gehoorgang. Verder ga je niet: wat je niet kunt zien, laat je zitten. Blijft er dieper vuil zitten, dan is dat werk voor de dierenarts, die het oor kan uitspoelen en er tegelijk in kan kijken. Laat het oor aan de lucht drogen en beloon je hond.
Als het niet lukt
Je hond trekt zijn kop weg. Stop met het oor en ga terug naar de basis. Raak een paar dagen alleen de oorflap even aan en geef daarna iets lekkers, zonder reiniger in de buurt. Bouw op naar de flap optillen, dan een druppel op je vinger, dan het echte werk. Trekt hij ook weg bij een luchtige aanraking, dan kan het oor pijnlijk zijn en is dat een reden voor de dierenarts.
Het oor blijft vies. Eén keer schoonmaken lost een oor dat steeds opnieuw vol loopt niet op. Dat is bijna altijd een symptoom, geen kwestie van poetsen. Blijft er na twee keer nog uitvloeiing komen, laat het dan bekijken. Terugkerende oorproblemen zijn vaak het eerste zichtbare teken van een allergie of een huidprobleem, en dan help je je hond meer met die oorzaak dan met een nieuwe fles reiniger.
Je hond heeft pijn of jankt. Stop direct en druppel niets meer in het oor. Dierendokters.com noemt onder de signalen dat je het oor niet mag aanraken en dat het oor warm kan zijn, met het advies om dan een afspraak te maken. Wacht niet af tot het overgaat.
Je hond schudt na het schoonmaken juist meer. Even flink schudden hoort erbij en is na een paar minuten klaar. Blijft je hond een half uur later nog schudden, houdt hij zijn kop scheef, komt er vloeistof met vuil of bloed uit, of loopt hij onzeker, dan bel je de dierenarts. Bij een beschadigd trommelvlies kan vloeistof dieper in het oor komen, en dat is precies waarom je niet druppelt in een oor waarover je twijfelt.
